Een klein leven - Hanya Yanagihara (2015)

Details

titel: Een klein leven auteur: Hanya Yanagihara uitgegeven door/in: Nieuw Amsterdam - april 2016

vertaald in Nederlands door: Josephine Ruitenberg

origineel: A Little Life (Engels) - aug 2015 pagina's: 783 p. genre(s): literaire roman

mijn oordeel: ⭐️⭐️⭐⭐

---

Korte inhoud

Het boek dat je leven verandert.

Je zult nu nog niet begrijpen wat ik bedoel, maar op een dag wel: de enige truc voor vriendschap is volgens mij dat je mensen uitzoekt die beter zijn dan jij - niet slimmer of populairder, maar aardiger, guller en vergevingsgezinder - en dat je die waardeert om wat je van ze kunt leren, dat je je best doet naar ze te luisteren als ze je iets over jezelf vertellen, hoe slecht - of goed - het ook is, en dat je ze vertrouwt, wat het allermoeilijkste is.

Maar ook het allermooiste.

Vier studievrienden zoeken samen hun weg in New York: de knappe aspirant-acteur Willem, de flamboyante kunstenaar JB, beginnend architect Malcolm en Jude St. Francis.

Jude is teruggetrokken, slim en raadselachtig, maar de overige drie mannen weten wel beter dan vragen te stellen over zijn verleden. De ambitieuze studenten worden succesvol en rijk, maar desondanks wordt de duisternis in Jude steeds groter. Zijn vrienden proberen zijn pijn te verlichten en in hoogleraar Harold vindt Jude een vaderfiguur. Maar naarmate de decennia verstrijken dringt zich de vraag op of Jude wel verlost kan worden van de demonen uit zijn verleden.

Over de auteur

Hanya Yanagihara werd in 1974 geboren in Los Angeles.

Haar vader komt uit Hawaii en haar moeder is geboren in Seoul. Yanagihara is gedeeltelijk van Japanse afkomst via haar vader. Als kind verhuisde Yanagihara vaak met haar familie en woonde in Hawaii, New York, Maryland, Californië en Texas. Ze ging naar het Smith College en studeerde af in 1995.

In 2013 verscheen haar debuutroman ‘Notities uit de jungle’ dat kon rekenen op laaiende recensies, maar ook ‘Een klein leven’ en ‘Naar het paradijs’ vielen bijzonder in de smaak.

Ze is een voormalig journaliste van The New York Times.

Mijn mening

'Hoe begin ik aan deze review?'

Dat bedacht ik mezelf heel vaak terwijl ik deze big boy aan het lezen was. Meer dan 750 pagina's van ellende, leed, pijn, gruwel en verdriet.

Hoe schrijf je daar in hemelsnaam een recensie over die steek houdt...

Misschien door te beginnen met de nodige trigger warnings...

Voor je start in dit boek is het immers belangrijk om je bewust te zijn van de harde thema's dat dit boek erg gedetailleerd en diep aansnijdt.

Gruwelijk kindermisbruik, partnergeweld, seksuele uitbuiting, verregaande zelfverminking, verkrachting en zelfmoord komen aan bod.

Ik begon dit boek al eens in januari en in mei eerder dit jaar, en ik vond van mezelf dat ik niet in de juiste headspace zat om dit soort zwaarbeladen verhaal aan te kunnen. Ik legde het dus twee keer aan de kant en herbegon een derde keer eind november.

Al begint het verhaal alsof je naar een Friends-achtige sitcom kijkt. Vier vrienden die in contact bleven na hun studies en voorzichtig hun eerste stappen in liefde en carrière zetten.

Dat plaatje blijft echter niet duren, en al vlug slaat het boek een duistere weg in, en wordt het verhaal gefocust rond Jude, de meest zwijgzame en mysterieuze van de vriendengroep.

Het wordt een coming-of-age, maar dan een allesbehalve standaard coming-of-age.

Het gaat intens slecht in Judes leven, zowel fysiek als psychisch, en in de flashbacks merken we dat zijn jeugd letterlijk de hel waren. En, je raadt het al, het wordt er zeker niet beter op. Integendeel. We dalen af in gebeurtenissen die je je ergste vijand niet toewenst.

Qua stijl sta ik een beetje voor een mysterie. Het verhaal loopt ontzettend langzaam, en toch blijf je lezen. Op de een of andere manier grijpt het verhaal je bij de keel terwijl je wenst dat het voorbij was. Het boek telt ruim over de 750 pagina's en dat kon -wat mij betreft- in 200 blz. minder ook, omdat de structuur van het verhaal vooral een herhalingsschema is van pijn-heling-pijn.

Is dit boek een absoluut literair kunstwerk? In mijn opinie niet.

Het feit dat een bepaald hoofdpersonage 'plots' homo wordt, enkel en alleen om een verhaallijn te beginnen met de bedoeling Jude nog meer pijn te bezorgen, het feit dat iedereen uit Judes jeugd alleen maar slechte bedoelingen heeft -hij komt letterlijk niemand tegen die het voor hem opneemt...

Ongeloofwaardig en op het randje van 'ik schrijf het op deze manier neer enkel om Jude nog meer te laten lijden'.

Het boek wordt vaak als 'slachtofferporno' of 'traumaporno' omschreven, ik kan niet anders dan hier akkoord mee gaan. Sommige hoofdstukken lijken inderdaad enkel met dat doel voor ogen geschreven.

En toch bleef ik lezen. Hoewel het niet vlug genoeg voorbij kon zijn. Vreemd.

Misschien omwille van een klein sprankeltje hoop dat alles op de een of andere manier -in het laatste hoofdstuk?- toch nog enigszins 'happy' zou uitdraaien. Niet dus.

Het verhaal maakt je kwaad en doet je stil worden tegelijk. Er is de vriendenkring in het heden die Jude niets anders dan liefde en genegenheid toewensen, zoals uiteraard Willem, JB en Malcolm, maar ook vaderfiguur Harold en Andy, zijn dokter die -zo lijkt het wel- een obsessie voor Judes gezondheid ontwikkeld heeft in de loop der jaren, hartvertederend.

En dan is er de pijn die door merg en been gaat, de zelfverminking, de eeuwige 'ben ik wel goed genoeg voor deze wereld', het misbruik, het geweld, het houdt niet op.

Ik hoor en zie YouTube reviews over dit boek waar de lezer(es) in tranen uitbarst live op camera terwijl ze lezen. Dat overkwam mij niet.

Misschien omdat ik de trigger warnings steeds in mijn achterhoofd hield, en ik vooraf vermoedde dat dit boek alleen maar erger en erger wordt.

Het boek aanraden aan iemand is dan ook een stap te ver, niemand zou dit 'aanbevolen' moeten krijgen. Je maakt best voor jezelf uit of dit een verhaal is dat je in jezelf wil absorberen. Want het gaat wel wat dagen onder je huid zitten.

Laat ik besluiten dat dit de meeste moeilijke recensie tot nu toe is, ik heb deze dan ook geen vijf keer herlezen of aangepast, zoals ik dat gebruikelijk doe.

Het moest er gewoon even uit, denk ik.

Conclusie

mijn oordeel: ⭐️⭐⭐️⭐

Een 4/5, omdat het een boek is waar ik geen spijt van heb het gelezen te hebben, maar geen 5/5 omdat ik deze niet kan/durf aanbevelen.

Zo is het.